23 Şubat, yılın 54. günüdür. Yıl sonuna kadar kalan 311 gün vardır (artık yıllarda 312). Olaylar
532 - Bizans imparatoru I. Justinianos Konstantinopolis'e Ayasofya'nın inşası emrini verdi.
1653 - Batı Anadolu'daki şiddetli depremde, Denizli, Nazilli, Tire ve Uşak'ta evler yıkıldı, binlerce kişi öldü ve yaralandı.
1660 - XI. Karl, İsveç kralı oldu.
1893 - Rudolf Diesel, dizel motorun patentini aldı.
1898 - Émile Zola, Fransız hükümetini anti-semitist tutumundan dolayı eleştirdiği için hapse girdi.
1903 - Küba, Guantanamo Körfezini Amerika Birleşik Devletleri'ne kiraladı.
1904 - ABD 10 milyon dolar karşılığında Panama Kanalı bölgesinin kontrolünü satın aldı.
1919 - Benito Mussolini İtalya'da Faşist Partisini kurdu.
1921 - Sevr Antlaşması'nın değiştirilmesi için Londra'da bir konferans toplandı. Konferans 12 Martta bir anlaşmaya varılamadan dağıldı.
1934 - III. Léopold, Belçika kralı oldu.
1940 - "Pinokyo" adlı animasyon filmi gösterime girdi.
1941 - Plütonyum, Dr. Glenn T. Seaborg tarafından ilk defa ayrıştırıldı ve üretildi.
1942 - Avustralyalı yazar Stefan Zweig, Brezilya'da karısıyla birlikte intihar etti.
1944 - Büyük Çeçen Sürgünü bu sürgünle 500 bin Çeçen-İnguş insan Anavatanlarından Orta Asya'ya sürüldü.
1945 - II. Dünya Savaşı: Pasifik Cephesi'nde Iwo Jima Muharebesi sırasında Suribachi Tepesine ABD bayrağı dikildi.
1945 - II. Dünya Savaşı: Pasifik Cephesi'nde Manila ABD'nin eline geçti.
1945 - II. Dünya Savaşı: Doğu Cephesi'nde Posen'deki Alman garnizonu teslim oldu.
1945 - Türkiye-ABD ikili yardım antlaşması imzalandı.
1945 - Türkiye, Nazi Almanyası ve Japon İmparatorluğu'na savaş ilan etti.
1947 - Uluslararası standardizasyon organizasyonu (ISO) kuruldu.
1954 - Çocuk felci enfeksiyonuna karşı Salk aşısıyla yapılan ilk kitlesel aşılama programı Pittsburgh'da başlatıldı (Sabin aşısı ise 1962'de gelecektir)
1955 - Edgar Faure, Fransa başbakanı seçildi.
1966 - Suriye'de askeri darbe oldu, hükümet devrildi.
1978 - Çağdaş Gazeteciler Derneği (ÇGD) kuruldu.
1980 - Ayetullah Humeyni, ABD elçiliğindeki rehinelerin akıbetine İran parlamentosunun karar vereceğini belirtti.
1981 - Yaklaşık 200 kişilik isyancı ordu mensubu paramilis güçler, Antonio Tejero liderliğinde İspanya parlamentosunu bastı ve milletvekillerini rehin aldı.
1987 - Büyük Macellan Bulutu içinde bir süpernova gözlendi.
1991 - Körfez Savaşı: ABD Kara Kuvvetleri Suudi Arabistan sınırını geçerek Irak topraklarına girdi.
1991 - Tayland'da general Sunthorn Kongsompong, kansız bir darbe ile başbakan Chatichai Choonhavan'ı görevden alarak yönetimi ele geçirdi.
1994 - Cep telefonu şebekeleri hizmete açıldı.
1997 - Rus uzay istasyonu Mir'de büyük bir yangın çıktı.
1997 - Genetik kopyalama yöntemiyle üretilen ilk memeli hayvan olan ve 14 Şubat 2003 tarihinde ölen Dolly adlı koyunun, İskoçya'daki Roslin Enstitüsü'nde klonlandığı duyuruldu.
1998 - Usame bin Ladin bir fetva yayımlayarak bütün Yahudi ve haçlılara karşı cihad ilan etti.
1999 - Avusturya'da Galtür köyüne çığ düştü: 31 kişi öldü.
2010 - Balıkesir'in Dursunbey ilçesine bağlı Odaköy'deki bir maden ocağındaki grizu patlamasında 13 kişi öldü, 18 kişi yaralandı. (bknz. Odaköy maden kazası)
Doğumlar
1633 - Samuel Pepys, İngiliz yazar (ö. 1703)
1744 - Mayer Amschel Rothschild, Rothschild hanedanlığı kurucusu (ö.1812)
1868 - W. E. B. Du Bois, ABD'li sosyolog (ö. 1963)
1883 - Karl Jaspers, Alman yazar (ö. 1969)
1889 - Victor Fleming, ABD'li Oscar ödülü sahibi film yönetmeni (ö. 1949)
1899 - Norman Taurog, ABD'li film yönetmeni ve senarist (ö. 1981)
1903 - Julius Fučík, Çek gazeteci (ö. 1943)
1911 - Şemsi Bedelbeyli, Azeri tiyatro oyuncusu ve yönetmen (ö. 1987)
1915 - Paul Tibbets, ABD'li asker ve pilot, Hiroşima'ya atom bombası atan Enola Gay adlı B-29 Superfortress tipi uçağın pilotu (ö. 2007)
1940 - Peter Fonda, ABD'li sinema oyuncusu
1940 - Kamer Genç, Türk siyasetçi (ö. 2016)
1948 - Taylan Özgür, Türk devrimci (ö. 1969)
1953 - Adnan Polat, Türk iş adamı ve eski Galatasaray SK başkanı
1954 - Viktor Yuşçenko, Ukrayna devlet başkanı
1965 - Michael Dell, ABD'li bilgisayar üreticisi
1973 - Pamela Spence, Türk şarkıcı
1983 - Emily Blunt, İngiliz oyuncu
1994 - Dakota Fanning, ABD'li sinema oyuncusu
Ölümler
1507 - Gentile Bellini, İtalyan ressam (d. 1429)
1821 - John Keats, İngiliz şair (d. 1795)
1848 - John Quincy Adams, ABD'nin 6. Başkanı (d. 1767)
1855 - Carl Friedrich Gauss, Alman matematikçi, astronom ve fizikçi (d. 1777)
1918 - Numan Çelebi Cihan, Kırım Halk Cumhuriyeti başkanı (d. 1885)
1934 - Edward Elgar, İngiliz besteci (d. 1857)
1941 - (Miralay) Mehmet Sadık Bey, Türk asker ve siyasetçi (d. 1860)
1945 - Aleksey Tolstoy, Rus yazar (d. 1883)
1946 - Mehmet Güneşdoğdu, Türk siyasetçi, TBMM 4. ve 5. dönem Samsun milletvekili (d. 1871)
1946 - Ömer Bedrettin Uşaklı, Türk şair, bürokrat ve siyasetçi (d. 1904)
1946 - Tomoyuki Yamashita, Japon general (asılarak) (d. 1885)
1965 - Stan Laurel, Birleşik Krallık doğumlu ABD'li oyuncu, komedyen (Lorel - Hardi'nin Laurel'i) (d. 1890)
1969 - Suud bin Abdül Aziz, Suudi Arabistan Kralı (d. 1902)
1971 - Halit Fahri Ozansoy, Türk şair ve yazar (d. 1891)
1979 - Metin Yüksel, Akıncılar Derneği'nde aktivist
1987 - Muzaffer İlkar, Türk müziği bestecisi (d. 1910)
1990 - José Napoleón Duarte, El Salvador devlet başkanı (d. 1925)
1996 - William Bonin, ABD'li seri katil (idam) (d. 1947)
2000 - Ofra Haza, İsrailli şarkıcı (d. 1957)
2000 - Stanley Matthews, İngiliz futbolcu (d. 1915)
2003 - Hasanağa Turabov, Azeri oyuncu (d. 1938)
2005 - Sandra Dee, ABD'li sinema oyuncusu (d.1944)
2013 - Osman Gidişoğlu, Türk oyuncu ve seslendirme sanatçısı (d. 1945)
2016 - Tosun Terzioğlu, Türk matematikçi (d.1942)
Bayramlar ve Yıldönümleri
Ardahan'ın Rus ve Ermeni işgalinden kurtuluşu (1921)
Tarihte bugün: Türkiye, Almanya ve Japonya’ya savaş ilan etti
Tarihte bugün yaşanan olaylar arasında; Rusların İstanbul önlerine gelmesi, Diesel Motorun patentinin alınması, Türkiye’nin Almanya ve Japonya’ya savaş ilanı, Suriye tarihinin en kanlı darbesi var… GÜNÜN OLAYI
Türkiye Almanya Ve Japonya’ya Kağıt Üzerinde Savaş İlan Etti (1945)
II. Dünya savaşı boyunca Türkiye’yi savaşa sokmak için özellikle İngiltere ve ABD çok gayret saf etmişlerdi. Ancak Türkiye buna yanaşmamış ve oyalama taktiği uygulamıştı. Türkiye II. Dünya savaşı sonunda galip devletler arasında yer alarak Birleşmiş Milletlerde söz sahibi olmak için savaş biterken Almanya ve Japonya’ya 23 Şubat 1945’te savaş ilan etti.
GÜNÜN ÖNEMLİ OLAYLARI
Ruslar İstanbul Önlerine Kadar Geldiler (1878)
İngiliz donanmasına ait bir filonun İstanbul önlerine demirlemesi Rusları harekete geçirdi. Rus başkomutanı Osmanlı Devletine ültimatom vererek 10 bin civarında Rus askerinin Ayestefanos’a yerleşmesine izin verilmesini istedi. Osmanlı Devleti Rusların bu isteğini kabul etti. Bunun üzerine Rus askerleri 23 Şubat 1878’de Atestefanos’a (Yeşilköy)geldiler. Böylece Rus askerleri İstanbul’a Türk askerlerinden daha yakın bir konuma gelmiş oldular. Fakat çok istedikleri halde İngilizlerin tehdidi nedeniyle İstanbul’a giremediler.
Alman Mühendis Rudolf Diesel Dizel Motorun Patentini Aldı (1893)
Alman Mühendis Rudolf Diesel petrole olan bağımlılığı sona erdirmek için zengin kömür yataklarına sahip Almanya için kömürle çalışan bir motor üretmek istedi. Fakat bu mümkün olmayınca değişik yakıtlar üzerine çalıştı ve dizel motoru icat etti. Bu motorun patentini 23 Şubat 1893’te aldı. Bu motor yer fıstığından üretilen biodizel ile çalışıyordu.
Londra Konferansı’nda Türk Delegasyonu Dinlendi(1921)
TBMM Ordusunun Yunanlılar karşısında başarılı olması ve Rusya ile görüşmelere başlaması İtilaf Devletlerini Sevr Antlaşmasını yeniden gözden geçirmeye itti. Bu amaçla 21 Şubat 1921’de Londra Konferansı düzenlendi. Konferans da Türkiye adına iki faklı temsilci grubu vardı. Anadolu’dan giden TBMM Grubu ve İstanbul’dan giden Osmanlı Devleti Grubu. İlk gün konferansa Ankara’dan giden Türk temsilcileri yetişemediği için Yunan delegasyonunun görüşleri dinlenildi. Türk heyeti 23 Şubat 1920’de yalnız olarak dinlenildi. Ancak konferans sonunda herhangi bir somut antlaşma sağlanamayacaktır.
Talat Aydemir Teslim Oldu (1962)
Harp Okulları Komutanı Talat Aydemir başlattığı darbe girişiminde ordunun genelinden destek göremeyince başarısız oldu. Darbeciler 23 Şubat 1962 günü Genelkurmay Başkanına teslim oldular.
Suriye’de Kanlı Bir Darbe Gerçekleştirildi (1966)
Genelkurmay Başkanı Salah Cedid Hava Kuvvetleri komutanı Hafız Esad’ında desteğini alarak 23 Şubat 1966’da Suriye’de kanlı bir darbe gerçekleştirerek yönetime el koydu. Bu darbe Suriye tarihinin on üçüncü ve en kanlı darbesi olma özelliği taşıyordu.
İspanya’da Başarısız Bir Darbe Girişimi Oldu (1981)
Yarbay Antonio Tejero 20 jandarma ile 23 Şubat 1981 günü parlamento binasını basarak darbe girişiminde bulundu. Ancak beklediğini elde edemeyeceğini anlayan darbeciler teslim oldular ve yargılanarak 30 yıla yakın hapis cezası aldılar.
GÜNÜN DİĞER ÖNEMLİ OLAYLARI
1653. Batı Anadolu’daki şiddetli depremde, Denizli, Nazilli, Tire ve Uşak’ta evler yıkıldı, binlerce kişi öldü ve yaralandı.
1919. İtalya’da Benito Mussolini Faşist Parti’yi kurdu.
1942. Avusturyalı yazar Stefan Zweig, Brezilya’nın Petropolis kentinde, eşiyle beraber intihar etti.
1945. Türkiye-Amerika İkili Yardım Anlaşması imzalandı.
1963. Bazı Yassıada mahkumlarının da yararlanacağı kısmi af yasalaştı.
1971. Şair ve Yazar Halit Fahri Ozansoy 80 yaşında öldü.
1994. Cep telefonu şebekeleri hizmete açıldı.
1997. Dünyada genetik kopyalama yöntemiyle üretilen ilk memeli hayvan olan ve 14 Şubat 2003 tarihinde ölen “Dolly” adlı koyunun, İskoçya’daki Roslin Enstitüsü’nde kopyalandığı duyuruldu.
1998. İstanbul Üniversitesi Rektörlüğü, sakallı, başörtülü ve kimliksiz öğrencilerin yerleşke ve binalara girişini yasakladı.
1998 . Usame bin Ladin bir fetva yayımlayarak bütün Yahudi ve haçlılara karşı cihad ilan etti.
1999 . Avusturya'da Galtür köyüne çığ düştü: 31 kişi öldü.