Kazlarda cinsiyet tayini

Kazlarda en çok merak edilen konulardan biri de kazların erkek ve dişisinin ayrımın nasıl yapıldığıdır.

Yeterli deneyime ve bilgiye sahip olanlar kazlarda cinsiyet organlarını muayene ederek veya elle yoklayarak bu ayrımı kolayca yapabilmektedirler.


Kaz palazları henüz bir günlük iken aynen tavuk civcivlerinde olduğu gibi kloaka (sindirim, üreme ve boşaltım kanallarının kavşak noktası ile sidik kanalının dış deliğinin birleştiği yer) muayene edilerek cinsiyet tespiti yapılabilmektedir.

Burada muayene yapacak kişinin deneyimli olması çok büyük önem taşımaktadır, aksi takdirde acemi kişi üreme ve diğer organlara zarar verebilir. Ergin kazlarda cinsiyet tespiti, penis çıkıntısı kloakaya hafif bastırmayla bir tırtıl gibi burgulu tarzda dışarıya çıktığı için kaz palazlarına göre çok kolay olmaktadır.


Kazlarda “kloakanın elle yoklanması ile cinsiyet tayini şöyle yapılmaktadır:


a) Kazlar ayaklarından ve kantlarından kavranarak zaptı-rapt altına alınır ve yukarıya kaldırılır.


b) Muayene eden kişinin dizinin üzerine konulur, eğer masa bulunuyorsa masanın üzerine yatırılarak kuyruk kısmı tersine doğru uzaklaştırılır.


c) Bu sırada kloaka denilen anüs şeklindeki açıklığı sıkı bir şekilde kapalıdır. Büzücü kasların gevşetilmesi için kazın korkutulmaması ve rahatlatılması gereklidir.

Büzücü kasların gevşemesi için kloakaya parmaklarla dairesel hareketleri yapılır ve kloakanın açılması sağlanır. Eğer bu gevşetme hareketi başarılamadıysa işaret parmağına biraz vazelin sürülür ve parmak 1-1,5 cm kloakaya sokularak gevşeme elde edilebilir.


d) İşaret parmağı ile deliğin doğrudan yan tarafına ve aşağı tarafına hafif basınç uygulanarak cinsiyet organlarının dışarı doğru çevrilmesine çalışılır.Bu hareketler sırasında sert ve ani hareketler yapılmasından kaçınılmalıdır.


e) Kaz erkek ise, bir spiral şeklinde olan penis bir tırtıl gibi kloakadan ters çevrilerek dışarıya çıkar.


f) Kaz dişi ise cinsiyet organının yüksekliği ile kendini belli eder.