Atatürk ve Sofya

Mustafa Kemal'in Sofya'daki yaşantısı batılı bir toplum içinde ilk yaşayışı olması açısından yararlı bir deneme olmuştur. Burada ilk kez bir Avrupa başkentindeki toplum hayatının incelikleriyle karşılaşmıştır.

Mustafa Kemal Fethi Bey'in arkasından ataşemilliter olarak Sofya'ya geldiği zaman şehirde balkan savaşlarının acısı unutulmaya çalışılıyordu. Mustafa Kemal buradaki görevine ciddi olarak sarılmıştı. Bu görevin askeri olduğu kadar siyasi olduğunu düşünüyordu.

Memleketi yakından tanımak ve özellikle nüfuslu Türk azınlığıyla daha yakın ilişki kurmak çabasına girişti. Türklerin oturduğu bölgeleri dolaştı. Soydaşlarının bu yabancı ülke de çok iyi bir hayat sürdüklerini görerek hayret etti. Bulgaristan Türkleri rahatça ticaret yapıyor bunda da başarı gösteriyorlardı. Türkler Plevne' de ve daha başka yerlerde endüstri kurmuşlardı. Her yerde daha Türkiye'de benzeri görünmeyen güzel okullar açılmıştı. Mustafa Kemal kendi ülkesinde de kendi milletinin nasıl bir yaşam düzeyine erişebileceği ve erişmesi gerektiği üzerinde belirli bir düşünce edinmeye başladı.

Mustafa Kemal Sofya'da parlamento rejiminin nasıl işlediğini de gözüyle görüp öğrenmiştir. Arkadaşı Şakır Zümre Bulgar meclisinde millet vekiliydi bir sürü partilerden oluşan bu mecliste Türk milletvekillerinden kurulu küçük grup sayısıyla ölçülmeyecek bir önem taşırdı dengeyi korur arada birde oylarıyla bir tarafın da ağır basmasını sağlardı. Mustafa Kemal meclisin balkonun da oturur gelişmeleri dikkatle izler ileride yararlanmak üzere parlamento taktiklerinin derinlemesine incelerdi

Alıntı