3 Kasım, yılın 307. (artık yıllarda 308.) günüdür. Yıl sonuna kadar kalan 58 gün vardır.

Olaylar


1493 - Kristof Kolomb, ikinci seyahatinde Karayip Adaları'nı keşfetti.
1507 - Leonardo da Vinci'ye Lisa Gherardini'nin (Mona Lisa) tablosunu yapma işi verildi. Lisa del Giocondo'nun kocası, karısının 3 dişinin çekilmesi ve yerlerine takma diş takılmasının ardından Da Vinci'ye Mona Lisa tablosunu ısmarladı.
1793 - Fransız oyun yazarı, gazeteci ve feminist Olympe de Gouges giyotinle idam edildi.
1839 - Gülhane Hattı Hümayunu'nun açıklanmasıyla Tanzimat devri başladı.
1856 - İngiliz donanması, Çin'in Kanton şehrini topa tuttu.
1868 - ABD Başkanlık seçimlerini Cumhuriyetçi Ulysses S. Grant kazandı.
1888 - Londra'da Karındeşen Jack, son kurbanını öldürdü. 2002 yılında cinayet romanları yazarı Patricia Cornwell, araştırmaları sonucu Karındeşen Jack'in, Alman asıllı İngiliz empresyonist ressam Walter Sickert (1860-1942) olduğunu iddia etti.
1890 - İstanbul'da Sirkeci Garı'nın açılışı yapıldı.
1896 - ABD Başkanlık seçimlerini Cumhuriyetçi William McKinley kazandı.
1903 - Panama Kolombiya'dan bağımsızlığını ilan etti.
1906 - SOS tehlike sinyali olarak, Berlin'deki Uluslararası Radyotelegraf Konvansiyonu tarafından kabul edildi.
1908 - ABD Başkanlık seçimlerini Cumhuriyetçi William Howard Taft kazandı.
1911 - Chevrolet otomobil pazarına resmen girdi.
1912 - Tamamı metalden yapılmış ilk uçak, Fransa'da, pilotlar Ponche ve Prinard tarafından uçuruldu.
1914 - Çanakkale Deniz Savaşları'nın ilk taarruzu olarak iki İngiliz ve iki Fransız gemisince Boğaz'ın giriş tahkimatlarının bombalanması.
1918 - Polonya, Rusya'dan bağımsızlığını ilan etti.
1918 - İngilizler Musul'u işgal etti.
1918 - Avusturya Komünist Partisi kuruldu.
1921 - New York'ta süt taşıyıcıları greve gitti ve binlerce litre süt, New York caddelerine döküldü.
1926 - Atatürk'e karşı planlanan İzmir suikastından suçlu bulunan Rüştü Paşa idam edildi.
1930 - Brezilya’da Ordu iktidarı ele geçirdi ve Getúlio Vargas’ı Geçici Başkan olarak atadı.
1936 - Ankara'da Başbakan İsmet İnönü'nün katılımıyla Çubuk Barajı açıldı. 1929'da inşaatına başlanan yapı Türkiye'nin ilk betonarme barajıdır.
1936 - ABD Başkanlık seçimlerini Demokrat Franklin Delano Roosevelt kazandı.
1942 - II. Dünya Savaşı: Kuzey Afrika'daki II. El Alameyn Savaşı, Erwin Rommel komutasındaki Alman kuvvetlerinin tüm gece boyunca geri çekilmesiyle sona erdi.
1948 - ABD Başkanlık seçimini Demokrat Harry Truman kazandı.
1957 - Sovyetler Birliği, ikinci yapay uydu Sputnik 2'yi yörüngesine fırlattı. Bu uyduda, uzaya giden ilk hayvan olan Laika adlı köpek de bulunuyordu.
1959 - İsrail'de seçimleri, David Ben Gurion'un İşçi Partisi Kazandı.
1961 - Burmalı diplomat U Thant, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri seçildi.
1964 - ABD Başkanlık seçimlerini Demokrat Lyndon B. Johnson kazandı.
1971 - Tarihi Tepebaşı Tiyatrosu, yangın sonucu harap oldu.
1981 - Eski Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanı Bülent Ecevit uluslararası bir ajansa demeç verdiği gerekçesiyle 4 ay hapis cezasına çarptırıldı.
1982 - Afganistan'da Salang tüneli yangınında 2000'den fazla kişi öldü.
1983 - Atatürk Barajı ve hidroelektrik santralinin temeli atıldı.
1985- İki Fransız DGSE ajanı, Yeni Zelanda'da Greenpeace gemisi, Rainbow Warrior'u batırmaktan (bknz: Rainbow Warrior'ın batırılması olayı) suçlu bulundu.
1985 - Sosyal Demokrasi Partisi (SODEP) ve Halkçı Parti'nin (HP) birleşmesiyle; Sosyaldemokrat Halkçı Parti (SHP) kuruldu.
1986 - Zaman gazetesi yayın hayatına başladı.
1991 - İsrail ve Filistin yetkilileri arasındaki ilk yüz yüze görüşmeler, Madrid'de başladı.
1992 - Illinois'te Demokrat Carol Moseley Braun, ABD Senatosu'na seçilen ilk siyah kadın oldu.
1992 - ABD Başkanlık seçimlerini Demokrat Bill Clinton kazandı.
1994 - Türkiye ile İsrail arasında teröre karşı işbirliği anlaşması imzalandı.
1996 - Susurluk'ta meydana gelen trafik kazasında, eski İstanbul Emniyet Müdür Yardımcısı Hüseyin Kocadağ ile beraber 3 kişi öldü, DYP Şanlıurfa milletvekili Sedat Edip Bucak yaralandı. Ölenlerden birinin Mehmet Özbay sahte kimlikli Abdullah Çatlı olduğu saptandı. (Ayrıntılı bilgi için bakınız: Susurluk Kazası).
2002 - Adalet ve Kalkınma Partisi, erken genel seçimlerden birinci parti çıktı.

Doğumlar

39 - Marcus Annaeus Lucanus, Romalı şair (ö. 65)
1604 - II. Osman (Genç Osman), Osmanlı'nın 16. Padişahı (ö. 1622)
1768 - Kara Yorgi, Sırbistan'ı uzun süreler yöneten Karađorđević Hanedanı'nın atası (ö. 1817)
1801 - Vincenzo Bellini, İtalyan besteci (ö. 1835)
1804 - Allan Kardec, Fransız yazar ve Deneysel Spiritüalizmin kurucusu (ö. 1869)
1852 - İmparator Meiji, Japon İmparatoru (1867-1912 arasında) (ö. 1912)
1877 - Carlos Ibáñez del Campo, Şilili asker ve siyaset adamı (ö. 1960)
1901 - André Malraux, Fransız romancı, sanat tarihçisi ve politikacı (ö. 1976)
1901 - III. Léopold, Belçika'nın 4. Kralı (ö. 1983)
1911 - Vahi Öz, Türk sinema oyuncusu (ö. 1969)
1912 - Alfredo Stroessner, Paraguaylı devlet adamı (ö. 2006)
1921 - Charles Bronson, ABD'li sinema oyuncusu (ö. 2003)
1928 - Osamu Tezuka, Japon manga sanatçısı ve animatör (ö. 1989)
1931 - Erol Keskin, Türk tiyatro ve sinema oyuncusu
1933 - Amartya Sen, Hint iktisatçı ve Nobel Ekonomi Ödülü sahibi
1945 - Gerd Müller, Alman futbolcu
1962 - Gabe Newell, ABD'li iş adamı ve Valve Corporation'ın kurucularından
1977 - İrfan Değirmenci, Türk haber spikeri
1978 - Burak Demir, Türk oyuncu
1979 - Alp Kırşan, Türk dizi ve sinema oyuncusu
1979 - Pablo Aimar, Arjantinli futbolcu
1982 - Evgeni Pluşenko, Rus buz patenci
1982 - Egemen Korkmaz, Türk futbolcu
1995 - Kendall Jenner, ABD'li model

Ölümler

361 - II. Konstantius, Roma İmparatoru (d. 317)
1676 - Köprülü Fazıl Ahmed Paşa, Osmanlı Sadrazamı (d. 1635)
1766 - Thomas Abbt, Alman yazar (d. 1738)
1793 - Olympe de Gouges, Fransız feminist yazar (d. 1748)
1914 - Georg Trakl, Avusturyalı lirik şair (d. 1887)
1918 - Aleksandr Lyapunov, Rus matematikçi (d. 1857)
1940 - Manuel Azaña, İspanyol siyaset ve devlet adamı (d. 1880)
1950 - Kuniaki Koiso, Japon asker ve siyasetçi (d. 1880)
1954 - Henri Matisse, Fransız ressam (d. 1869)
1957 - Wilhelm Reich, Avusturya asıllı ABD'li psikiyatrist ve psikanalist (d. 1897)
1957 - Laika, Sovyetler Birliği'nin uzaya gönderdiği köpek (Dünya yörüngesine giren ilk memeli) (d. 1954)
1969 - Zeki Rıza Sporel, Türk futbolcu (d. 1898)
1970 - II. Petar, Yugoslavya'nın son Kralı (d. 1923)
1982 - Edward Halett Carr, İngiliz tarihçi ve yazar (d. 1892)
1990 - Kenan Erim, Türk arkeolog (d. 1929)
1990 - Nusret Hasan Fişek, Türk siyasetçi ve hekim (d. 1914)
1996 - Abdullah Çatlı, Türk ülkücü (d. 1956)
1996 - Jean-Bédel Bokassa, Orta Afrika Cumhuriyeti'nin Başkanı (d. 1921)
1997 - Ali Esin, Türk meteorolog ve Türkiye'nin ilk hava durumu yorumcusu ve gazeteci (d. 1926)
2003 - Resul Hamzatov, Avar asıllı Rus şair ve yazar (Avarca yazan en tanınmış yazar) (d. 1923)
2005 - Aenne Burda, Alman girişimci, moda ve dikiş dergisi Burda'nın yaratıcısı (d. 1909)
2009 - Fethi Çelikbaş, Türk siyasetçi (d. 1912)


Tarihte bugün: Tanzimat Fermanı ilan edildi



Tarihte bugün yaşanan olaylar arasında; Hz.Ömer’in şehit olması,Tanzimat Fermanı ilan edilmesi, İngilizlerin Musul’u işgal etmesi, Afganistan’da Salang Tüneli faciası, AK Parti’nin 2002 seçimlerinden kazanması,Susurluk kazasının yaşanması var…


GÜNÜN OLAYI

Anayasal Düzene Geçişin İlk Adımı ‘’Tanzimat Fermanı’’ (1839)
Hariciye Nazırı Mustafa Reşit Paşa tarafından Avrupa örnek alınarak düzenlenen Tanzimat Fermanı (Gülhane Hattı Hümayunu) törenle ilan edildi. Böylece Türk tarihinde anayasal düzene geçişin ilk adımı atıldı ve ilk kez padişah kanun gücünü tanıdı. Bu düzenlemenin amaçlarından en önemlisi Mısır İsyanı konusunda Avrupa devletlerinin desteğini alabilmekti. Bu ferman ile 1876 II.Meşrutiyet’in ilanına kadar sürecek olan Tanzimat Dönemi de başlamış oldu.

GÜNÜN KİŞİSİ

Hazreti Ömer (581-644)
Müslüman olmadan önce Mekke müşrikleri arasında saygın bir kişiliğe sahipti. Peygamberimizi öldürmek amacıyla yola çıkmış fakat Müslüman olmuştu. Onun İslamiyeti kabul etmesi Müslümanlara büyük bir güç kazandırmıştı. Hz. Ebubekir’in arkasından ikinci halife olarak İslam Devleti’nin başına geçti. Adalete verdiği büyük önem ile tanınan Hz. Ömer zamanında İslam Devleti’nin sınırları İran,Suriye ve Mısır’ı içine alacak kadar genişlemişti.
Hz Ömer, İranlı Ebu Lü’lü Firuz adında Yahudi bir köle tarafından sabah namazını kılarken 3 Kasım 644’te altı yerinden hançerlenerek şehid edildi. Hz Ömer baygın şekilde evine kaldırıldıktan bir süre sonra kendine gelince “Katilim kimdir? diye sordu. Ebu Lü’lü Firuz olduğu söylenince “Allah’a şükürler olsun ki bir Müslüman tarafından vurulmadım” diyerek şükretti. Katil yakalanamadan intihar etti.

GÜNÜN ÖNEMLİ OLAYLARI

Sinop Alındı (1214)
Anadolu Selçuklu Devleti hükümdarı İzzettin Keykavus Anadolu ticareti için son derece önemli bir liman şehri olan Sinop’u ele geçirmek için planlar yaptı ve sonunda şehri karadan ve denizden kuşatıp Rumları 3 Kasım 1214’te teslim olmak zorunda bıraktı.
Mehmet Ali Paşa’nın Suriye Hakimiyetine Son Verildi (1840)
Akka kalesi önünde yapılan savaşta İbrahim Paşa komutasındaki Mısır ordusu 3 Kasım 1840’da yenildi. Durumun ciddiyetini kavrayan Mehmet Ali Paşa Mısır’a çekilerek Londra Antlaşmasına uyacağını bildirdi.
Yıldırım Orduları komutanı Mustafa Kemal’in Emri (1918)
Yıldırım Orduları Grup Kumandanı Mustafa Kemal; Mondros Ateşkes Antlaşmasının bir çok maddesinin art niyetli olarak hazırlandığını düşünüyordu. Önce bu konuda İstanbul’a tereddütlerini dile getiren bir yazı gönderdi. Arkasından 3 Kasım 1918’deemrindeki 2. ve 7. Ordulara bu konuda bir uyarı emri gönderdi.
İngilizler Musul’a Girdi (1918)
Mondros Ateşkes Antlaşmasından hemen sonra İngiliz kuvvetleri 3 Kasım 1918’de Musul’u işgal ettiler. Musul Mondros Ateşkes Anlaşmasından sonra ilk işgal edilen yer oldu. Musul’da bulunan 6. Ordu kumandanı Ali İhsan Paşa herhangi bir karşı koyma girişiminde bulunmadı.
Salang Tüneli Faciası Yaşandı (1982)
Hindukuş dağlarından geçen ve Afganistan'ın kuzey ve güneyini birbirine bağlayan Salang tünelinde 3 Kasım 1982’de çıkan yangında iki bin civarında insan öldü.
Susurluk Kazası Yaşandı (1996)
Susurluk’ta 3 Kasım 1996 tarihi akşamında meydana gelen trafik kazasın ülke gündeminin bi,rinci sırasını günlerce işgal etti. Kazada aynı araçta bulunan eski İstanbul Emniyet Müdür Yardımcısı Hüseyin Kocadağ ile beraber 3 kişi ölmüş, DYP Şanlıurfa Milletvekili Sedat Edip Bucak yaralanmıştı. Ölenlerden birinin ‘’Mehmet Özbay’’ sahte kimlikli Abdullah Çatlı olduğunun ortaya çıkması büyük tartışmalara neden oldu. Hatta bu olay çeşitli eylemlere neden oldu.
AKP Seçimin Galibi Oldu (2002)
Recep Tayyip Erdoğan’ın katılamadığı 3 Kasım 2002 milletvekili Genel Seçimleri, Adalet ve Kalkınma Partisi'nin (AKP) zaferi ile sonuçlandı. AKP, seçimlerden yüzde 34.28 oy oranı ve 363 milletvekili çıkardı. CHP ise %19 oy oranı ile 178 milletvekili çıkarabildi ve muhalefette kaldı.

GÜNÜN DİĞER ÖNEMLİ OLAYLARI

1493- Kristof Kolomb, ikinci seyahatinde Karayip Adaları’nı keşfetti.
1888- Londra’da Karındeşen Jack, son kurbanını öldürdü. 2002 yılında cinayet romanları yazarı Patricia Cornwell, araştırmaları sonucu Karındeşen Jack’in, İngiliz empresyonist ressam Walter Richard Sickert (1860-1942) olduğunu iddia etti.
1912- Tamamı metalden yapılmış ilk uçak, Fransa’da, pilotlar Ponche ve Prinard tarafından uçuruldu.
1921- New York’ta süt taşıyıcıları greve gitti ve binlerce galon süt, New York caddelerine döküldü.
1936- Ankara’da Çubuk Barajı açıldı.
1957- Sovyetler Birliği, ikinci yapay uydu Sputnik 2’yi yörüngesine fırlattı. Bu uyduda, uzaya giden ilk hayvan olan Laika adlı köpek de bulunuyordu.
1969- Fenerbahçe’nin ve Milli Takım’ın unutulmaz kaptanı Zeki Rıza Sporel öldü.
1971- Tarihi Tepebaşı Tiyatrosu, yangın sonucu harap oldu.
1983- Atatürk Barajı ve Hidroelektrik Santralı’nın temeli atıldı.
1986- Zaman gazetesi yayın hayatına başladı.
1991- İsrail ve Filistin yetkilileri arasındaki ilk yüz yüze görüşmeler, Madrid’de başladı.
1992- İllionis’te Demokrat Carol Moseley-Braun, ABD Senatosu’na seçilen ilk siyah kadın oldu.