M. Franklin Bouillo'un TBMM Hükümeti'ni Ziyareti | Atatürk Günlüğü


21 Haziran 1921 tarihinde, dönemin Fransız sömürgeler Eski bakanı M. Franklin Bouillon’un Ankara’da, Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükümeti’ni ziyarete gelmiştir.

En buhranlı günler yaşanıyordu:

Yunan Ordusu saldırıya geçmiş, Eskişehir, Afyonkarahisar düşmüştü. Kütahya, Altıntaş savaşları sonunda Ordumuz, Sakarya’ya doğru çekilmek zorunda kalmıştı. Hariciye Vekili Yusuf Kemal (Tengirşenk) misafir Fransız devlet adamıyla görüşmüş, misafir masaya oturmak için vaziyet hakkında fikir sahibi olmak ihtiyacında olduğunu söylemişti. Osmanlı Bankası Ankara şubesi müdürünün eski evi olan iki katlı ahşap yapı, misafirin-i ecnebiye (yabancı konuklar evi) olarak düzenlenmiş mütevazı binada misafir edilmişti. Otomobil olmadığı için, o günlerin lüks taşıma aracı iki atlı fayton tahsis edilmişti!

Yusuf Kemal Bey:

-“Adama yemek vereceğim, oniki kişilik yemek takımı yok. MİM MİM’cilere (İstanbul’daki Ankara’nın gizli örgütü) lütfen emir verin de göndersinler” deyince bu isteğin sahibi Mustafa Kemal; hariciye vekilinin yüzüne acırcasına bakmış:

-“Adam senin bu yokluk içinde bu davayı nasıl yürüttüğünü görmeye geldi. Kafalarındaki bilmeceyi çözmeye çalışıyorlar. Sen ona yaldızlı porselen tabaklar içinde borç harç yemek ikram edeceğin yerde al, Millet Meclisi’ne götür, o koca bakır kazanda fasulye, nohut ne bulunmuşsa pişen tek kap yemekten tahta tabaklar içinde tahta kaşıklarla yendiğini, milletvekillerinin ikişer, üçer taş han odalarında nasıl yattığını, gaz lambası altında nasıl tatilsiz çalışıldığını görsün, sana inansın... Bu muhteşem hakikatlere sahipken, sen, İstanbul’dan ariyet, üzerinde tuğray-ı garray-ı Osmani yaldızı olan fağfur takım getirtirsen “Bu da Bab-ı Ali’nin devamı” der, çeker gider. Zaten şimdi o, savaşın alacağı şekli, Yunan’ın durdurulup durdurulmayacağının sonucunu bekliyor. Ben Tanrı’nın inayetiyle düşmanı Sakarya’nın garbine atacağım. O kendiliğinden gelip masaya oturacak, telaşlanma...” demişti.

Kaynak:
Fotoğraf: Mustafa Kemal Paşa, Franklin Bouillon onuruna verilen ziyafette - Haziran 1921
Cemal Kutay, Atatürk Bugün Olsaydı, Cem Ofset, İstanbul, 1994. Sayfa: 419-420