Sosyolojinin konusunun, kısaca toplum ve toplumsal ilişkiler sonucuortaya çıkan toplumsal olay ve olgular olduğunu belirtmiştik.
Toplum ortak bir kültürü paylaşan insan birlikteliğidir. Tanımdan da anlaşılabileceği gibi, bir insan birlikteliğinin toplum olabilmesi için bazı koşulların gerçekleşmesi gerekir.

Bunların başlıcaları şunlardır:
•?Belli bir toprak parçasında (coğrafyada) yerleşmiş olmak,
•?Bireylerin birlikte yaşama isteği taşıması.
•?ihtiyaçları karşılayan işlevlerin yerine getirilmesi,
•?Ortak bir kültürü paylaşmak,
•?Değişmeye rağmen süreklilik göstermek.

Toplumu, “kalabalık”, “toplumsal yığın” ve “toplumsal kategori” den ayırmak gerekir.
Çünkü her insan birlikteliği toplum değildir. Kalabalık, çeşitli nedenlerle bir araya gelmiş fakat birbirleriyle etkileşim içinde olmayan insanlardan oluşur.Kalabalıklar çeşitli nedenlerle ortaya çıkar. Kalabalığı oluşturan bireylerin ortak bir işlevi yoktur. Ancak, bireyler amaçsız da değildir. Örneğin, bir okuldan ya da bir iş yerinden çıkanlar kalabalık oluştururlar. Toplumsal yığın, fiziksel olarak bir arada olmalarına rağmen, aralarında sosyal ilişki yok denecek kadar az olan insanlardan oluşur. Örneğin, kırmızı ışıkta bekleyenler ya da parkta dinlenenler toplumsal yığın oluştururlar.

Toplumsal kategori, ortak bir takım özelliklere sahip olan,genellikle birbirleriyle fizikselyakınlık ve ilişkisi bulunmayan insanların gruplandırılmasını ifade eder. Toplumsal kategoriler ortak bir ölçüt çerçevesinde birlikte ya da bir bütün olarak düşünülen toplum kesimleridir. Yaş, eğitim, meslek gibi ölçütlere göre kategoriler oluşturulur. Örneğin, üniversite çağına gelen gençler, okul öncesi çocuklar, aynı meslekte olanlar, yaşlılar vb. birer kategoridir.

•?Toplum olabilmenin koşulları nelerdir?
•?Toplum ile diğer insan birliktelikleri arasındaki farklar nelerdir?

Toplumların Sınıflandırılması

Toplumlar farklı ölçütler kullanılarak çeşitli biçimlerde sınıflandırılmıştır.
Toplumların düşünsel açıdan gelişimini dikkate alarak snıflandırma yapanlar:Örneğin, Auguste Comte (Ogüst Komt, 1798-1857) toplumları üç gelişim aşamasına ayırmıştır. Bunlar; teolojik, metafizik ve pozitif aşamalardır.

•?Ekonomik ölçütü kullanarak sınıflandırma yapanlar: Örneğin, Karl Marx(Karl Marks, 1818-1883) toplumları altı aşamada incelemiştir. Bunlar; ilkel komünal, köleci, feodal, kapitalist, sosyalist ve komünist toplum aşamalarıdır.
•?Yönetim ölçütünü kullanarak sınıflandırma yapanlar: Örneğin, Karl Popper (Karl Popır, 1902-1994) toplumları açık toplum ve kapalı toplum olarak sınıflandırmıştır.
•?Yerleşim ölçütüne göre sınıflandırma yapanlar: Örneğin, Robert Redfield (Robırt Redfild ise köy ve kent toplumları olarak sınıflandırma yapmıştır.

Alıntı