Kompleks kişiyi alıştığı tekrarlamalı bir düzene göre düşünmeye hissetmeye ve eylemde bulunmaya zorlayan birbirine bağ lı bastırılmış fikirlerden oluşan karmaşık bir bütündür.

Analitik terminolojide birçok komplekse sık ve yaygın rastlanması dolayısıyla spesifik adlar verilmiştir.

Katatimik terimi bilinç dışında mevcut olan bir çatışma anlamına gelir. Kompleksin yeterince duyguyla yüklü olması dolayısıyla bilinçte birtakım etkilere yol açtığı düşünülmektedir. Duygusal yanı ağır basan bir kompleks için katatimik terimi kullanılmaktadır. Çok kullanılan bir terim olan «aşağılık kompleksi» Adler'den gelmektedir. Adler fizik hastalıkta büyüklük ve fonksiyon bakımından olan organ kompensas-yonu fikrinden hareket ederek aklın da buna paralel bir üstünlük çabası gösterdiği kavramını ileri sürmüştür. Normal insanlarda bu çaba kompensasyon ile başa-
rılır.

Aşırı-kompensasyon ise aşırı kişilik eğilimlerine yol açar: Örneğin fizik yapı bakımından ufak tefek olan bir erkekteki kibirlilik. Kişi imkansız gördüğü bir çabadan vazgeçerek hastalığı bir başarısızlık özürü ve diğer insanlar üzerinde bir üstünlük kurma aracı olarak kullandığı zaman da «dekompensasyon» nevroz ile sonuçlanır.

Oidipus ve kastrasyon kompleksleri Freud'un çalışmaları sonucunda ortaya çıkan önemli komplekslerden iki tanesidir.